Ev Almada İlk Adım

Ben Amerika’da ev almak için yıllarca mali yük ve vize durumları korkumu yenemedim, bir heves korkumu yenip başladığımda da seçenek ve bilgi denizinde boğulmaktan korktuğum anlar olmadı değil. Ben emlakçının ofisine gittiğimde yeterince araştırdığıma ve epey bilgi edindiğime inanıyordum ama herşeyi öğrenmek doğal olarak mümkün değil. Şimdi bu yazıda, bildiğim ve internetten bulduğum kredi çeşitlerini listeleyip kendimce yorumlar yapacağım. Bu size bir çok bilgiyi bir arada sunacak ve bu olayı geçtiğimiz bir iki yıl içinde yaşamış biri ve birilerinin arkadaşı olarak “bir Türk kafasıyla” avantaj ve dezavantajlarını mümkün olduğunca, bilebildiğimce, aklım erdiğince anlatmaya çalışacağım…

Herşeyden önce mortgage konusunda büyük önemli olan “LTV” yani “Loan To Value” terimini açıklıyayım ki konu biraz daha somut hale gelsin. Bu LTV değeri, isminden de anlaşılacağı üzere aldığınız evin değerinin alacağınız krediye oranı. Geçen yazıda bahsettiğim 80-15-5 tipi rakamlardaki 80′de bu LTV oranı ile ilgili. Mesela kelepir diyebileceğiniz bir ev buldunuz. Evin piyasa değeri $200,000 ama sahibi sıkışmış ve evi $180,000′e satıyor. Siz minimum peşinat yatırarak nasıl güzel bir ev alabileceğinizi kara kara düşünürken, buradaki LTV değeri %90 olduğundan kredi firmaları sizi fazla zorlamazlar ve tamamen hayal gibi görünen bir eve kavuşabilirsiniz.

Mortgage İle Tanışıyoruz

Şimdi isterseniz önce kredi dönemi olarak başlayalım işe çünkü bu en basit konu ve diğer konular genellikle bu kredi dönemlerine bağlı oluyor. Amerika’da en yaygın ev kredisi 30 yıllık dönem olarak görülüyor. Bunun dışında 15 ve 20 senelik dönemler de size seçenek olarak sunulacaktır eğer siz tam olarak kaç yıllık kredi almayı istediğinize karar vermediyseniz. Aslında verilecek bir karar yok ortada. TR’de sırtı sağlam bir aileniz yoksa veya piyangodan para kazanmadıysanız 15 yıl tamamen hayal, 20 yıl ise maddi şartları bayağı zorlayacak bir durum diyebilirim. 30 yıllık [sabit faizli] kredi ile yorganınıza göre bir ev aldığınızda, aylık ödemeleriniz genelde, yerine göre, bir veya iki odalı apartman dairesine ödeyeceğiniz kiradan %10-20 arasında fazla olur ki bu extra parayı tasarruf etmek bir iki ufak masraftan kesinti yapmakla mümkün oluyor. Özellikle bekarsanız, birine odalarınızdan birini kiralayıp hem ev arkadaşı edinirsiniz hem de bu ekstra yük omuzlarınızdan kalkar. Nişanlı veya evli iseniz veya aileniz sık sık gelip gidiyorsa, tabii bu olasılık biraz daha detaylı değerlendirme gerektiriyor.

Diyelim kolları sıvayıp ev alma konusuna daldınız ve daha önceki yazımda vermiş olduğum sitelerden maddi olarak ne kadar mortgage’a gücünüzün yeteceğini az çok çıkardınız. Ve diyelim $300,000′a kadar kredi alabiliyorsunuz. Ben Washington D.C. bölgesinde yaşadığımdan çevremden örnek vereceğim. Yazacağım rakamlar bu bölge için geçerli, Los Angeles, San Francisco, San Diego, Boston, New York dışında diğer bölgeler genelde biraz daha az diyebilirim. Şimdi $300,000′a şehir içinde bir condominium (apartman dairesi) veya biraz şehir dışında townhouse (bitişik nizam ev) veya epey bir şehir dışında müstakil bahçeli, single family, ev alabilirsiniz. Bu nokta tamamen kişisel tercih. Benim bazı arkadaşlar şehirin hareketine yakın olalım, ulaşım kolay olsun diye şehir merkezinde veya merkeze yakın iki odalı apartman dairesini tercih ederken, kimisi de şehirden bir bir buçuk saat uzakta en azından haftasonlarımda sakin ve tamamen özel bir hayatım olur diye müstakil ev tercih ediyor. Eski çalıştığım yerde bir arkadaş sabah akşam iki saat yol gidip geliyordu, içinden dere falan geçen kocaman arazi içinde müstakil evi vardı ve yakındaki bir çiftlikte de atları. İşe gelip giderken harcadığı iki saat hakkında hiç şikayet ettiğini de duymadım.

Ne kadar kredi alacağınızı bulduktan sonra kişisel tercihlerinizi sıralamanıza kalıyor ilk karar. Bunun için eğer kesin bir kararınız yoksa bir emlakçı ile görüşüp seçeneklerinizi geniş tutup üç tip evden de liste oluşturun. Hoş listeyi oluştururken emlakçı istediğiniz bölgeleri soracaktır, en azından buna karar verip bir iki bölge kafanızda olmalı işe başlarken. Bu liste az çok kararınızı kesinleştirmede yardımcı olacaktır ancak yine de bütün hepsinin avantaj ve deazavantajlarını gözden geçirmenizde fayda var.

Yalçın Sert

YaşıYorum
Yazar Hakkında